ดอกรัตมา

By -

ชื่อสามัญ Rattama, Jerusalem thorn, Vedi-babhal
ชื่อวิทยาศาสตร์ Parkinsonia aculeata L.
ชื่อวงศ์ Leguminosae-Caesalpinioideae
ชื่ออื่นๆ รัตเเนดอกรัตมา

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์
ลำต้น
รัตมา เป็นไม้ยืนต้นไม่ผลัดใบขนาดเล็กที่มีความสูงประมาณ 3-10 เมตร แตกกิ่งก้านแผ่เป็นพุ่มโปร่ง มีรูปทรงไม่แน่นอน มีเปลือกลำต้นสีน้ำตาลปนเขียว มีหนามแหลมอยู่ทั่วตามลำต้นและกิ่งก้าน กิ่งก้านมักห้อยลู่ลงสู่พื้นดิน

ใบ
เป็นใบประกอบแบบขนนก เรียงสลับกันอยู่ 2 ชั้น มีใบย่อยรูปไข่ขนาดเล็กจำนวนมาก โคนใบสอบ ปลายใบมน ขอบใบเรียบ แผ่นใบเรียบสีเขียว มีขนาดความกว้างประมาณ 1-2 มม. ยาวประมาณ 3-8 มม. มีหนามอยู่ที่บริเวณหูใบ

ดอก
ออกเป็นช่อตามซอกใบบริเวณปลายกิ่ง ดอกมีสีเหลือง กลิ่นหอม มีกลีบดอก 5 กลีบ กลีบบนประมาณ 1-2 กลีบ จะมีรอยประสีแดง มีกลีบเลี้ยง 5 กลีบ โคนเชื่อมติดกันส่วนปลายแยกเป็น 5 แฉก และมีขนปกคลุมอยู่ทั่ว ดอกที่บานเต็มที่จะมีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางประมาณ 1.5-2 ซม. เริ่มผลิดอกในช่วงประมาณเดือนสิงหาคม-กันยายน

ผล
มีลักษณะเป็นฝักกลม มีความยาวประมาณ 6-15 ซม. ภายในมีเมล็ดแยกกันอยู่ตามข้อประมาณ 2-10 เมล็ด

การขยายพันธุ์
ทำได้ด้วยการเพาะเมล็ด และตอนกิ่ง รัตมา เป็นพืชที่เจริญเติบโตได้รวดเร็วในดินร่วนปนทรายที่อุดมสมบูรณ์ สามารถระบายน้ำได้ดี ต้องการแสงแดดแบบเต็มวัน ต้องการน้ำในปริมาณปานกลาง ทนต่อสภาพความแห้งแล้งได้ค่อนข้างดี หากปลูกจำนวนหลายๆ ต้น ควรให้มีระยะห่างกันประมาณ 2-6 เมตร

ประโยชน์
นิยมปลูกเป็นไม้ประดับไว้ตามมุมบ้าน ในสวนหย่อม บริเวณริมน้ำตก ลำธาร หรือริมน้ำ เนื่องจากมีรูปทรงต้นที่สวยงาม กิ่งอ่อนไหวลู่ไปตามลมได้ และยังมีดอกที่สวยงามส่งกลิ่นหอมไปทั่ว แต่ควรเลือกสถานที่ปลูกให้เหมาะสมด้วย เนื่องจากตามลำต้นและกิ่งก้านของต้นรัตมามีหนามที่อาจทำให้เกิดอันตรายได้