ดอกไม้ประจำชาติของโคลัมเบีย

By -

ประเทศโคลัมเบียมีชื่ออย่างเป็นทางการว่า สาธารณรัฐโคลอมเบีย (Republic of Colombia) มีเมืองหลวงชื่อ โบโกตา (Bogotá D.C.) มีพื้นที่ของประเทศประมาณ 440,831 ตารางไมล์ หรือ 1,141,748 ตารางกิโลเมตร ตั้งอยู่บริเวณฝั่งตะวันตกเฉียงเหนือของทวีปอเมริกาใต้ โดยที่ทางทิศเหนือจรดกับทะเลแคริบเบียน ทางทิศใต้ติดต่อกับเอกวาดอร์และเปรู ทางทิศตะวันออกติดต่อกับเวเนซุเอลาและบราซิล ส่วนทางทิศตะวันตกติดต่อกับปานามาและมหาสมุทรแปซิฟิก มีจำนวนประชากรที่อาศัยอยู่ในประเทศประมาณ 47,704,427 คน ภาษาที่ใช้ในราชการเป็น ภาษาสเปน ใช้สกุลเงิน เปโซโคลอมเบีย (Peso, COP) ประชากรส่วนใหญ่นับถือศาสนาคริสต์นิกายโรมันคาทอลิก

ลักษณะภูมิประเทศเป็นที่ราบแถบชายฝั่ง ภาคกลางบริเวณภูเขาแอนดีส เป็นที่ราบสูง ภาคตะวันออกเป็นที่ราบต่ำ โคลัมเบียมี 2 ฤดูกาล คือ ฤดูร้อนและฤดูหนาว ลักษณะภูมิอากาศส่วนใหญ่ของประเทศบริเวณแถบชายฝั่งและที่ราบทางด้านตะวันออกเป็นแบบร้อนชื้น ส่วนบริเวณเทือกเขามีอากาศเย็น บริเวณที่ราบสูงมักจะมีภัยธรรมชาติ เช่น แผ่นดินไหว ภูเขาไฟระเบิด หรือบางช่วงอาจเกิดความแห้งแล้งขึ้น

โคลัมเบียมีการปกครองในระบอบประชาธิปไตยแบบสาธารณรัฐ มีประธานาธิบดีเป็นประมุข และเป็นหัวหน้าคณะรัฐบาล สามารถดำรงอยู่ในตำแหน่งได้ 4 ปี ไม่เกิน 2 วาระ
ซึ่งระบบกฎหมาย กฏหมายลายลักษณ์อักษร จะได้รับอิทธิพลมาจากประมวลกฏหมายของสเปนและฝรั่งเศส

โคลอมเบียได้แบ่งเขตการปกครองออกเป็น 32 จังหวัด (departments) ชื่อเมืองหลวงในเขตต่างๆ จะแสดงไว้ในวงเล็บแล้วดังนี้ 1. อามาโซนัส (เลตีเซีย) 2. อันเตียวเกีย (เมเดยิง) 3. อาเรากา (อาเรากา) 4. อัตลันตีโก (บาร์รันกียา) 5. โบลีบาร์ (การ์ตาเคนา) 6. โบยากา (ตุนคา) 7. กัลดัส (มานีซาเลส) 8. กาเกตา (โฟลเรนเซีย) 9. กาซานาเร (โยปัล) 10. เกากา (โปปายัง) 11. เซซาร์ (บาเยดูปาร์) 12. โชโก (กิบโด) 13. กอร์โดบา (มอนเตรีอา) 14. กุนดีนามาร์กา (โบโกตา) 15. ไกวย์นีอา (ปวยร์โตอีนีรีดา) 16. กวาเบียเร (ซังโฮเซเดลกวาเบียเร) 17. วีลา (เนย์บา) 18. กวาคีรา (เรียวอาชา) 19. มักดาเลนา (ซันตามาร์ตา) 20. เมตา (บียาบีเซนเซียว) 21. นารีโญ (ปัสโต) 22. นอร์เตเดซันตันเดร์ (กูกูตา) 23. ปูตูมาโย (โมโกอา) 24. กินดีโอ (อาร์เมเนีย) 25. รีซารัลดา (เปเรย์รา) 26. ซันอันเดรสและโปรบีเดนเซีย (ซันอันเดรส) 27. ซันตันเดร์ (บูการามังกา) 28. ซูเกร (ซินเซเลโฮ) 29. โตลีมา (อีบาเก) 30. บาเยเดลเกากา (คาลี) 31. เบาเปส (มีตู) 32. บีชาดา (ปวยร์โตกาเลโญ)

โคลัมเบียมีทรัพยากรธรรมชาติที่สำคัญ เช่น ปิโตรเลียม ก๊าซธรรมชาติ ถ่านหิน แร่เหล็ก นิเกิล ทองคำ ทองแดง มรกต พลังงานน้ำ มีผลิตผลทางเกษตร เช่น กาแฟ ดอกไม้ กล้วย ข้าว ยาสูบ ข้าวโพด อ้อย โกโก้ ถั่ว พืชผัก ผลิตภัณฑ์จากป่ า กุ้ง กล้วยไม้แคทลียา

ประเทศโคลัมเบียมีดอกไม้ประจำชาติคือ ดอกกล้วยไม้คัทลียา Cattleya Trianae ซึ่งได้ปรากฏอยู่บนธงชาติของประเทศด้วย ดอกคัทลียาสัญลักษณ์ของประเทศนี้จะมีกลีบดอกสีม่วงหยักพริ้ว มีเกสรสีเหลือง

กล้วยไม้สกุลนี้มีถิ่นกำเนิดมาจากประเทศที่ค้นพบใหม่

แคทลียา
ชื่อวิทยาศาสตร์Cattleya John Lindley
ชื่อสามัญ Cattleya

คัทลียาเป็นพืชดอกในวงศ์กล้วยไม้ ซึ่งมีอยู่ประมาณ 113 สปีชีส์ มีถิ่นกำเนิดมาจากคอสตาริกา และแพร่กระจายไปสู่อเมริกาเขตร้อน ในปี พ.ศ. 2367 John Lindley ได้ตั้งชื่อดอกไม้ชนิดนี้ตามชื่อของ Sir William Cattley ซึ่งเป็นคนแรกที่ปลูก Cattleya labiata จนมีดอกให้เห็น

ผู้ที่นำกล้วยไม้สกุลคัทลียามาปลูกในประเทศไทยเป็นครั้งแรกคือ นรี อาลาบาศเตอร์ โดยปลูกในพระราชอุทยานสราญรมย์ในสมัยรัชกาลที่ 5

สามารถแบ่งกล้วยไม้ในสกุลนี้ได้เป็น 2 กลุ่มใหญ่ด้วยกัน คือ
1. Unifoliate group
กลุ่มนี้จะมีใบเพียง 1 ใบเท่านั้นใน 1 ลำลูกกล้วย มีดอกขนาดใหญ่ กลีบดอกสีม่วง หรือสีชมพูอ่อน

2. Bifoliate group
กลุ่มนี้จะมีมากกว่า 1 ใบใน 1 ลำลูกกล้วย ขนาดดอกค่อนข้างเล็ก ในแต่ละช่อมีดอกประมาณ 5-20 ดอก กลีบดอกเป็นมัน รูปทรงคล้ายหอก มีทั้งสีเหลือง เขียว น้ำตาลเขียว น้ำตาล ส้ม แดงส้ม ขาว ชมพูม่วง กลีบดอกของบางชนิดจะมีจุดสีน้ำตาลหรือม่วงแดงแต้มอยู่ บางชนิดมีกลีบดอกสีเขียวอมน้ำตาลแต่มีปากสีชมพูสด เช่น Cattleya bicolor  ระหว่าง 2 กลุ่มนี้จึงมักนิยมนำมาผสมข้ามพันธุ์กันในปัจจุบัน

ลักษณะทั่วไปของคัทลียา
ลำต้น มักเกาะอาศัยอยู่ตามต้นไม้ใหญ่ หรือโขดหิน ลำต้นมีขนาดประมาณ 5-120 ซม. ลำลูกกล้วยจะมีรูปทรงคล้ายท่อนอ้อยหรือกระบอง

ใน 1 ลำลูกกล้วยจะมีใบตั้งแต่ 1-3 ใบ ลักษณะของใบจะแบนหรือเป็นร่อง ผิวใบคล้ายหนัง ปลายใบโค้งมนหรือแหลม เมื่อเจริญไปได้ระยะหนึ่งที่ลำลูกกล้วยจะมีเยื่อบางๆ หุ้มอยู่

ราก มีลักษณะเป็นสีขาวแบบรากกึ่งอากาศ รูปทรงกระบอก ส่วนของปลายรากอาจมีสีเขียว หรือสีเขียวน้ำตาลหุ้มอยู่ ซึ่งรากเหล่านี้จะมีอยู่เป็นจำนวนมาก

ในแต่ละช่อจะมีจำนวนดอกตั้งแต่ 1-15 ดอก มีกลีบดอกชั้นนอก 3 กลีบ ส่วนกลีบดอกชั้นในมีขนาดใหญ่มีอยู่ 2 กลีบ ปากมี 3 ส่วนคือ ปากด้านข้างทั้งสองข้าง (side lobes) และ ปากส่วนกลาง (mid lobe) ส่วนของปากกลุ่มที่เป็น unifoliate จะเชื่อมต่อกัน ในขณะที่ส่วนของปากกลุ่มที่เป็น bifoliate จะมีการคอดเว้า โดยที่ปากด้านข้างทั้งสองและปากส่วนกลางจะแยกกันอย่างชัดเจน ลักษณะของเกสรจะเป็นแท่งยื่นออกมา จำนวน pollinia ในคัทลียาทุกสกุลมีอยู่ 4 อัน โดยที่ในถุงอับเกสรตัวผู้แต่ละอันจะมีอยู่ 2 pollinia ดอกมักมีกลิ่นหอม

การปลูกคัทลียา วัสดุที่ใช้ปลูกควรเป็นวัสดุที่โปร่ง สามารถระบายน้ำได้ดี เช่น อิฐมอญทุบ ถ่าน หรือเปลือกไม้ ไม่แนะนำให้ใช้กาบมะพร้าว แต่ถ้าจำเป็นต้องใช้ก็ควรจับให้อยู่ในแนวตั้ง ภาชนะที่ใช้ปลูกควรเป็นกระถางดินเผาที่มีการเจาะรูด้านข้างด้วย คัทลียาไม่ชอบอากาศที่มีการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว ควรให้ความชื้นที่เหมาะสม และพรางแสงให้ประมาณ 60-70% หากเป็นตอนกลางคืนควรให้อุณหภูมิอยู่ที่ 13 องศาเซลเซียส ส่วนตอนกลางวันอุณหภูมิควรอยู่ที่ 25-28 องศาเซลเซียส ควรเปลี่ยนกระถางและวัสดุปลูกเสียใหม่หลังจากปลูกไปได้ 2-3 ปีแล้ว

ควรใช้หัวสปริงเกิลเพื่อให้น้ำ วันละ 1 ครั้ง ในช่วงเช้าจนชุ่ม แต่อาจให้ซ้ำได้อีกครั้งในช่วงหน้าแล้ง การให้น้ำหลังจากพระอาทิตย์ตกดินแล้วอาจทำให้เกิดโรคเน่าได้ และในช่วงที่ดอกบานไม่ควรให้น้ำโดนดอก

ในระยะแรกที่ปลูกควรให้ปุ๋ยสูตรเสมอ 15-15-15 หรือ 30-20-10 และให้ใช้ปุ๋ยที่มีฟอสฟอรัสอยู่สูงเมื่อต้นเริ่มแข็งแรงดีเพื่อกระตุ้นให้เกิดดอก ในช่วงที่ให้ดอกแล้วควรสลับมาให้ปุ๋ยสูตรเสมอสลับกันบ้าง

แคทลียามักมีแมลงรบกวน เช่นพวก เพลี้ยอ่อน เพลี้ยไฟ และไรแดง หากมีการระบาดมากก็ควรใช้ยาฉีดพ่นเพื่อกำจัดบ้าง หากมีหอยกัดกินยอดอ่อน ก็ควรขับไล่ด้วยการโรยยาพวกเมทัลดีไฮด์

คัทลียามักเกิดโรคที่พบได้บ่อยคือ

1. โรคเน่าดำ (black rot)
เกิดจากเชื้อรา Phytophthora palmivora มักระบาดในช่วงฤดูฝน จะทำให้ยอดเน่าเป็นสีน้ำตาล หากเกิดกับรากก็จะทำให้เน่าแห้ง ควรใช้ยาพวก อีทริไดอะโซล โฟซีทิล-อลูมิเนียม หรือ แมนโคแซป เพื่อกำจัด

2. โรคเน่า (rot)
เกิดจากเชื้อแบคทีเรีย Pseudomonas cattleyae หากปลูกต้นชิดกันเกินไปมักจะเกิดโรคและระบาดได้ง่าย ลักษณะของโรคจะคล้ายกับถูกน้ำร้อนลวก มักเกิดบริเวณใบหรือหน่ออ่อน หากพบใบที่เป็นโรคควรเด็ดออก แล้วเผาทำลายเสีย ควรใช้ยาพวก ไฟโตมัยซิน เพื่อกำจัด

ภายในโรงเรือนที่ปลูกควรมีการดูแลเรื่องการถ่ายเทของอากาศ เพราะวัชพืชและตะไคร่น้ำมักเกิดขึ้นเมื่อมีความชื้นมากเกินไป ซึ่งจะไปขัดขวางการเจริญเติบโตของคัทลียาและอาจทำให้เกิดโรคได้ง่าย หากเกิดปัญหาเหล่านี้ขึ้นควรใช้ ไดยูรอน ฉีดพ่น หลังจากให้น้ำจนชุ่มแล้วประมาณ 3-4 ชั่วโมง หลังจากพ่นยาแล้วควรหยุดให้น้ำก่อนประมาณ 2-3 วัน