ปลาที่อยู่ใน Suborder Acanthuroidei

By -

1. Family Ephippidae (spadefishes) เป็นปลาทะเลและปลาน้ำกร่อยที่อยู่ในวงศ์ของปลาข้าวเม่า คลุด จาระเม็ดขาว หูช้าง ลำตัวมีลักษณะอ้วนสั้น ด้านข้างแบน มีซี่กรองยาวคล้ายหวีที่กระดูกเหงือกคู่แรก มีก้านครีบแข็งที่ครีบหลัง 5-9 อัน มีก้านครีบอ่อน 18-40 อัน มีก้านครีบแข็งที่ครีบก้น 3 อัน มีก้านครีบอ่อน 15-28 อัน รอบลำตัวของตัวอ่อนจะมีแถบสีดำ แถบนี้จะหายไปเมื่อตัวโตขึ้น มีอยู่ทั้งหมด 7 สกุล 20 สปีชีส์ ได้แก่

-ปลาข้าวเม่า คลุด จาระเม็ดขาว Ephippus orbis
-ปลาหูช้างหัวโพรก (batfish, angelfish) Platax batavianus
-ปลาหูช้างกลม P. orbicularis
-ปลาหูช้างครีบยาว P. tiera

2. Family Scatophagidae (scats) อยู่ในวงศ์ของปลากระทะ ตะกรับ เสือดาว แปบลาย ลำตัวของปลาพวกนี้จะเป็นรูปสี่เหลี่ยม ด้านข้างแบนมาก มีเกล็ดขนาดเล็ก มีลักษณะที่คล้ายกันมากกับปลาผีเสื้อ ไม่สามารถยืดหดปากได้ เช่น Scatophagus argus

3. Family Siganidae (rabbit fish) ส่วนใหญ่จะเป็นปลากินพืช อยู่ในวงศ์ของปลาสลิดหิน สลิดทะเล มีลำตัวที่สั้นและแบนข้างมาก มีครีบท้องเล็ก ก้านครีบแข็งมี 3 อัน ก้านครีบอ่อน 3 อัน มีเกล็ดแบบไซคลอยด์ขนาดเล็กติดกันผิวหนังแน่น ได้แก่ Siganus vermiculatus, S. oramin

4. Family Zanclidae (Moorish idol, unicorn fish) เป็นปลาทะเลที่พบมากตามดงปะการัง มีปลาอยู่เพียงชนิดเดียวในวงศ์นี้คือ ปลาผีเสื้อเทวรูป Zanclus comatus (z. canescens) ลำตัวจะสั้นและแบนข้างมาก จะงอยปากยาวเป็นท่อ ตอนยังเล็กจะมีหนามที่มุมปาก แต่เมื่อโตขึ้นที่ด้านหน้าตาจะมีติ่งยื่นออกมา ปากเป็นท่อสั้นๆ จะช่วยดูดอาหารตามซอกต่างๆ ได้สะดวก มันจะกินสัตว์ไม่มีกระดูกสันหลังและสาหร่ายต่างๆ เป็นอาหาร ลักษณะของปลาชนิดนี้จะคล้ายกันมากกับปลาผีเสื้อชนิด Heniochus acuminatus มักจะทำให้จำไขว้เขวได้เสมอ

5. Family Acanthuridae (surgeonfishes, tangs, unicorn fish) เป็นปลาทะเลสวยงามที่พบในเขตร้อน อยู่ในวงศ์ของปลาขี้ตังเบ็ด มีลำตัวสั้น ด้านข้างแบนมาก ที่คอดหางจะมีสันกระดูก หรือหนาม 1 อันหรือมากกว่า หนามนี้มักจะอยู่ในร่องคอดหางสามารถยื่นออกมาทำร้ายศัตรูได้ มีปากขนาดเล็ก จะงอยปากยาวและแคบ มีก้านครีบแข็งที่ครีบท้อง 1 อัน มีก้านครีบอ่อน 3-5 อัน มีก้านครีบแข็งที่ครีบหลัง 4-9 อัน มีก้านครีบอ่อน 19-31 อัน มีก้านครีบแข็งที่ครีบก้น 2-3 อัน มีก้านครีบอ่อน 19-36 อัน มีอยู่ 36 สกุล 72 สปีชีส์ ได้แก่

-ปลาขี้ตัง ขี้ตังเบ็ด (tang, unicorn fish) Acanthurus dussumieri
-ปลาขี้ตังเบ็ดหางยาว A. fowleri
-ปลาขี้ตัง (lancet fish, yellow sail-finned fish) Zebrasorna flavescens
-ปลาขี้ตัง (spine-tail, slender-toothed fish) Ctenochaetus strigosus
-ปลาขี้ตังเบ็ดหัวโหนก Naso brevirostris สันกระดูกที่คอดหางของปลาสกุลนี้มี 2 อัน

ที่มา: จากหนังสือเรื่อง มีนวิทยา
เรียบเรียงโดย: สุภาพร สุกสีเหลือง
ภาควิชาชีววิทยา
มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ