เทียนเยาวพาณี

By -

ชื่อทางพฤกษศาสตร์ Petroselinum crispum(Mill.) Nyman
ชื่อวงศ์ Umbelliferae
ชื่อสามัญ Parsleyเทียนเยาวพาณี

พืชชนิดนี้จัดเป็นพืชที่มีขนาดเล็ก มีอายุอยู่ได้นานประมาณ ๒ ปี มีลำต้นที่ตั้งตรง มีการแตกกิ่งและไม่มีขน มีความสูงราว ๓๐-๑๓๐ ซม. ลักษณะใบเป็นแบบใบเดี่ยว ออกตรงกันข้าม เมื่อดูแนวรูปใบโดยรวมจะมีใบเป็นรูปสามเหลี่ยม ขอบใบจะหยักลึกเป็นแฉกแบบขนนก ๒-๓ ชั้น แฉกที่ย่อยที่สุดจะมีรูปไข่แกมรูปขอบขนานถึงรูปยาวแคบ มีความกว้าง ๑.๕-๔ ซม. ยาวประมาณ ๒-๕ ซม. มีก้านใบย่อย ก้านใบจะยาวประมาณ ๑๐-๒๐ ซม. แผ่เป็นกาบ ดอกออกเป็นช่อแบบก้านซี่ร่มหลายชั้นหลวมๆ มีก้านช่อดอกยาวประมาณ ๓-๘ ซม. มีดอกย่อยขนาดเล็ก มีกลีบเลี้ยงขนาดเล็กมากหรือไม่มีเลย มีกลีบดอกสีขาว หรือสีเหลือง หรือสีเหลืองอมเขียว ๕ กลีบ มีเกสรตัวผู้ติดอยู่บนฐานดอกเรียงสลับกับกลีบดอก ๕ อัน รังไข่มี ๒ ห้องเป็นชนิดอยู่ต่ำ ผลรูปไข่ถึงรูปขอบขนาน มีขนาดกว้าง ๑.๕-๓ มม. ยาว ๒-๔ มม. เป็นลักษณะผลแห้ง ไม่มีขน มีกลิ่นหอม และเมื่อเอาเทียนเยาวพาณีมาเคี้ยวก็จะได้กลิ่นเหมือนกับน้ำมันก๊าด

ในเทียนเยาวพาณีมีน้ำมันระเหยง่ายอยู่ประมาณร้อยละ ๒-๗ ซึ่งองค์ประกอบหลักในน้ำมันชนิดนี้จะเป็น apiol หรือ parsley camphor และ myristicin

ฝรั่งมักใช้เทียนเยาวพาณีเป็นยาเพื่อขับปัสสาวะ

สรรพคุณทางยา
แพทย์โบราณมักใช้เทียนเยาวพาณีที่มีกลิ่นหอมร้อนๆ และมีสรรพคุณช่วยกระจายเสมหะ กระจายลมที่ลั่นโครกครากในท้อง แก้คลื่นไส้ อาเจียน จุกเสียด ขับลมที่ปั่นป่วนอยู่ในรอบขอบสะดือ