แฉลบขาว

By -

ชื่อวิทยาศาสตร์ Acacia harmandiana (Pierre) Gagnep.
ชื่อวงศ์ LEGUMINOSAE-MIMOSOIDEAE
ชื่ออื่นๆ พิมาน, มะขี้มาน, ปี้มาน, กระถินป่า, แฉลบแฉลบขาว

แฉลบขาว เป็นไม้ยืนต้นผลัดใบขนาดกลาง จัดเป็นพืชในวงศ์เดียวกันกับถั่ว มีเขตการกระจายพันธุ์อยู่ตามป่าเบญจพรรณ ป่าละเมาะ ป่าไผ่ ซึ่งเป็นพื้นที่ที่อยู่สูงกว่าระดับน้ำทะเลประมาณ 400 เมตร สามารถพบเห็นได้ทั่วทุกภาคในประเทศไทยยกเว้นทางภาคใต้

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์
ลำต้น
เปลือกลำต้นเป็นสีเทา เรียบ หรือมีหลุมตื้นๆ เล็กน้อย แตกกิ่งก้านสาขาเป็นทรงพุ่มกลมต่ำ มีหนามแหลมคมที่บริเวณโคนต้น มีขนาดความสูงของลำต้นประมาณ 10-20 เมตร

ใบ
เป็นใบประกอบแบบขนนกเรียงสลับกันตามกิ่งก้านที่ปลายยอด ก้านใบยาว 10-16 ซม. ในแต่ละใบประกอบด้วยใบแยกแขนงประมาณ 3-5 คู่ ในแต่ละแขนงประกอบด้วยใบย่อยรูปขอบขนานขนาดเล็กประมาณ 4-11 คู่ โคนใบมน ปลายใบมีติ่งสั้นๆ ไม่มีก้านใบ

ดอก
ออกเป็นช่อกระจุกตามกิ่งก้านที่ปลายกิ่ง เป็นช่อแบบแยกแขนง ช่อดอกอาจมีความยาวได้ถึง 40 ซม. ในแต่ละช่อประกอบไปด้วยดอกย่อยสีขาวขนาดเล็กเป็นจำนวนมาก ลักษณะกลีบเลี้ยงและกลีบดอกเชื่อมติดกันเป็นหลอดสั้นๆ อย่างละ 4-5 กลีบ มีเกสรเพศผู้และรังไข่อยู่กลางดอก ดอกที่บานเต็มที่มีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางประมาณ 5 มม.

ผล
มีลักษณะเป็นฝักแบนรูปขอบขนาน มีขนาดความกว้างประมาณ 0.8-1.2 ซม. ยาวประมาณ 8-13 ซม. เปลือกฝักเรียบ โค้งงอ ฝักอ่อนมีสีเขียว เมื่อแก่จะเป็นสีน้ำตาล

เมล็ด
ภายในฝักมีเมล็ดรูปร่างกลมแบนหลายเมล็ด ขนาดความกว้างของเมล็ดมีประมาณ 3 มม. ยาวประมาณ 4 มม.

ประโยชน์
เนื้อไม้มีความแข็งแรง สามารถใช้เพื่อการก่อสร้างได้ดี

สรรพคุณทางยา
ใช้เป็นยาสมานแผล ห้ามเลือด หรือปรุงเป็นยารับประทานแก้อาการท้องร่วง อาเจียน