Category "ปศุสัตว์ และ ประมง"

ความเข้มข้นของแสงในแหล่งอาศัยของปลา

| | 0 Comments

แสง (light) ปลา จะชอบแหล่งที่อยู่อาศัยที่มีปริมาณความเข้มของแสงแตกต่างกันไปแล้วแต่สปีชีส์ เราสามารถพบปลาอาศัยอยู่แม้ในที่ผิวน้ำที่มีความเข้มของแสงจัด หรือในถ้ำที่มืดสนิท ในแต่ละวัน และในแต่ละฤดูกาลปริมาณความเข้มของแสงก็จะเปลี่ยนแปลงและผันแปรไป ซึ่งจะส่งผลกระทบต่อพฤติกรรมของปลาเช่นเดียวกัน ช่วงระยะเวลา/ความเข้มของแสง ในแต่ละวันและแต่ละฤดูกาลที่ความเข้มของแสงเปลี่ยนไป ปลาจะสามารถรับรู้ได้ดี การออกหากินของปลาล่าเหยื่อจะอยู่ในช่วงหัวค่ำหรือเช้ามืด เพราะเมื่อแสงเริ่มมืดในตอนหัวค่ำ และเมื่อเริ่มมีแสงสว่างในตอนเช้ามืด เหยื่อก็จะสังเกตผู้ล่าได้ยาก และผู้ล่าก็พอที่จะสังเกตเห็นเหยื่อได้ ในช่วงเช้ามืดหรือหัวค่ำ ปลาเทราต์ที่อาศัยตามลำธารจะออกหากินมากที่สุด เพราะสัตว์ไม่มีกระดูกสันหลังที่ว่องไวในตอนกลางคืนคือเหยื่อของมัน ปลาที่ออกหากินตอนกลางวัน กลางคืน และตอนพลบค่ำเราจะพบได้ในแหล่งปะการัง ธรรมชาติได้กำหนดปรากฏการณ์มหัศจรรย์เช่นนี้มาเพื่อให้มันสามารถดำรงชีพและหาอาหารได้โดยไม่ต้องแย่งชิงกัน เช่นเดียวกับในแหล่งน้ำจืด ที่ตอนกลางคืนจะเป็นเวลาออกหากินของปลาดุก และในตอนกลางวัน ปลาซิวและปลาคาราซิน ก็จะออกมาหากิน ปลาสามชนิดนี้มีบรรพบุรุษร่วมกัน...

อุณหภูมิเกี่ยวข้องกับปลาอย่างไร

| | 0 Comments

ปลาส่วนมากเป็นสัตว์เลือดเย็น ยกเว้นปลาทูน่าครีบน้ำเงิน จะมีเลือดอุ่น ปลาเลือดเย็นจะมีอุณหภูมิผันแปรไปตามสิ่งแวดล้อม น้ำนอกตัวจะสัมผัสกับเส้นเลือดฝอยที่เหงือกของปลาโดยตรง เส้นเลือดบริเวณเหงือกที่ติดต่อกับน้ำรอบตัวนี้จึงทำให้ปลาสูญเสียความร้อนภายในตัวไป การดำรงชีพของปลาจึงถูกกำหนดโดยอุณหภูมิของน้ำที่อาศัยอยู่ การปรับตัวให้มีความทนต่ออุณหภูมิในช่วงกว้างมีอยู่ในปลาหลายชนิด ในเขตแอนตาร์คติค ปลาโนโตเธน สามารถทนอยู่ในน้ำที่มีอุณหภูมิสูงกว่าจุดเยือกแข็งเพียงเล็กน้อยเท่านั้น แต่ปลาพัพฟิช สามารถอยู่ในน้ำเขตร้อนที่มีอุณหภูมิสูงถึง 42 องศาเซลเซียส ได้ อุณหภูมิในช่วงกว้างมีปลาอยู่หลายชนิดที่สามารถทนได้ดี ซึ่งปลาแต่ละชนิดก็เหมาะแก่การดำรงชีพในช่วงอุณหภูมิต่างๆ โดยเฉพาะของตนเอง การกินอาหาร การหาคู่ การสืบพันธุ์ และความอยู่รอดของปลาจะไม่เป็นไปตามปกติ หากอุณหภูมิของถิ่นที่อยู่อาศัยเปลี่ยนแปลงไปมาก ผลกระทบเหล่านี้จะเกิดขึ้นกับตัวอ่อนมากกว่าในตัวเต็มวัย เราสามารถแบ่งปลาออกเป็นเขตต่างๆ ด้วยความแตกต่างของอุณหภูมิบนผืนโลกตามสภาพภูมิอากาศ เช่น ปลาในเขตร้อน เขตกึ่งร้อน...

พฤติกรรมก้าวร้าวและการพักผ่อนของปลา

| | 0 Comments

พฤติกรรมก้าวร้าว(aggressive behavior) ปลาบางชนิดมีพฤติกรรมก้าวร้าวที่เกิดจากหลายสาเหตุ เช่น ปลาตัวผู้หลายชนิดที่ดูแลลูกอ่อน เวลาวางไข่ทั้งตัวผู้และตัวเมียของปลากัด ปลาออสการ์จะก้าวร้าวมาก เมื่อมีศัตรูเข้าไปใกล้รังของมันก็จะถูกไล่กัด อาการที่แสดงว่าก้าวร้าว เช่น การกางแผ่นปิดเหงือกและครีบ การจ้องด้วยสายตาที่ดุร้าย การหมุนทิศทางการว่ายน้ำไปยังศัตรู และเมื่อศัตรูเข้ามาใกล้รังของมัน มันก็จะจู่โจมเข้าใส่ทันที การดุร้ายของปลาหลายชนิดจะมีเฉพาะในช่วงผสมพันธุ์เท่านั้น แต่ในปลาอีกหลายชนิดการก้าวร้าวก็เป็นคุณสมบัติประจำสปีชีส์ของมันไปเลย เช่น ปลากัดไทยตัวผู้ ที่มีนิสัยดุร้าย ชอบไล่กัดอยู่ตลอดเวลา ปลาบางชนิดมีพฤติกรรมก้าวร้าวก็เพื่อที่จะประกาศถิ่นที่อยู่อาศัย หรือปกป้องแหล่งอาหารของตัวเอง เช่น ในลำธารจะมีการต่อสู้อย่างดุร้ายของพวกลูกปลาเทราต์ และลูกปลาแซลมอน เพื่อป้องกันแหล่งที่อยู่และอาหารของมัน ตามดงปะการังก็มักมีปลาใหญ่ไล่กัดปลาที่เล็กกว่าไม่ให้เข้ามาในเขตที่ตนจับจอง แต่ชัยชนะมักเป็นของผู้ที่มาจับจองก่อนถ้าปลาสองตัวนั้นมีขนาดเท่ากัน เช่น...

การรวมฝูงของปลา

| | 0 Comments

การรวมฝูงว่ายน้ำตามกันไปอย่างสวยงามของปลา เตตรา ม้าลาย นีออน ผู้ที่เคยเลี้ยงปลาเหล่านี้ไว้ในตู้ปลาคงจะทราบกันดี แต่บางชนิดก็ว่ายอยู่อย่างโดดเดี่ยว บางชนิดต้องแยกเลี้ยงตามลำพัง เพราะมีนิสัยดุร้ายจะเลี้ยงรวมกับปลาอื่นๆ ไม่ได้ เช่น ปลาอะโรวาน่า ปลาตะพัด ปลากัดตัวผู้ การรวมฝูงก็มีเช่นกันในปลาทะเลหลายชนิด ซึ่งในแต่ละฝูงจะมีตั้งแต่ไม่กี่ตัวไปจนถึงนับล้านตัว ในทะเลปลาหลังเขียวบางฝูงมีปริมาตรถึง 460 ล้านลูกบาศก์เมตร และปริมาณฝูงที่มีหลายร้อยตัว เช่น ปลาทู ปลาลัง อีกพฤติกรรมหนึ่งของปลาที่น่าสนใจศึกษามากก็คือ การรวมฝูง เข้าใจว่าปลาจะใช้วิธีการสังเกตสีที่เห็นได้ชัดจากแถบข้างลำตัว ปลาที่มีลายด้านข้างสีเขียวคล้ำออกน้ำเงินมักจะมีการรวมฝูง และในตอนกลางคืนก็มักจะแตกฝูง อาจเป็นเพราะว่ามันมองไม่เห็นสีที่อยู่ข้างลำตัวนั่นเอง ในการรวมฝูงของปลาก็มีระบบเส้นข้างตัวมาช่วยด้วย เพราะเส้นข้างตัวของปลาพวกนี้จะขาดตอน...

การอพยพย้ายถิ่นของปลา

| | 0 Comments

มนุษย์มีความประทับใจในพฤติกรรมหลายชนิดของปลามาก เช่น ปลาเอลไวฟ์และปลาแซลมอน เกี่ยวกับการรวมฝูงผสมพันธุ์ และการวางไข่ในแหล่งวางไข่ ปลากัดไทยเกี่ยวกับการสร้างรังและการเป็นนักสู้ แต่นักวิชาการก็ยังสงสัยอยู่ว่า ปลาที่รวมฝูงวางไข่หลังจากผสมพันธุ์แล้วทำไมถึงตาย? มีความสำคัญและจำเป็นมากที่จะต้องศึกษาทางนิเวศวิทยาระหว่างปลาและสิ่งแวดล้อม เพราะช่วยให้เข้าใจธรรมชาติของปลาได้ดีขึ้น และจะได้มีการพัฒนาวิชานิเวศวิทยาปลาให้ก้าวหน้าขึ้นไปอีก มอยล์(Moyle, 1995) ได้เขียนบทความในปี ค.ศ. 1989 เกี่ยวกับปริมาณการเปลี่ยนแปลงประชากรปลาจำนวน 113 สปีชีส์ ที่เป็นปลาพื้นเมืองของแคลิฟอร์เนียว่า 1. มีปลาที่ได้สูญพันธุ์ไปแล้วจำนวน 7 สปีชีส์ 2. ปลาพื้นเมืองที่อยู่ในสภาวะใกล้สูญพันธุ์มีจำนวน 14 สปีชีส์ 3. ปลาพื้นเมืองที่ต้องได้รับการอนุรักษ์อย่างเร่งด่วนก่อนที่จะกลายเป็นปลาใกล้สูญพันธุ์มีจำนวน...

กล้ามเนื้อแดงและกล้ามเนื้อขาวของปลา

| | 0 Comments

ปลาต้องแบ่งการว่ายน้ำออกเป็น 2 ระบบ เพื่อให้ดำรงชีพอยู่ในน้ำได้ โดยใช้เส้นใยกล้ามเนื้อ 2 ชนิดคือ กล้ามเนื้อขาวและกล้ามเนื้อแดง กล้ามเนื้อขาว เส้นใยกล้ามเนื้อชนิดนี้จะไม่ค่อยมีเส้นเลือดมาเลี้ยง จึงทำให้มีสีขาว ในส่วนของลำตัวด้านหลังกะโหลกศีรษะจะพบกล้ามเนื้อนี้ได้มาก ปลาจะใช้กล้ามเนื้อนี้เป็นหลักสำหรับการว่ายน้ำแบบเบิสท์(burst swimming) คือการว่ายน้ำในช่วงเวลาสั้นๆ โดยไม่ต้องใช้ออกซิเจน ลักษณะของกล้ามเนื้อขาวจะเป็นมัดใหญ่หนา มีเส้นผ่านศูนย์กลางยาวถึง 300 ไมโครเมตร ไมโตคอนเดรียของกล้ามเนื้อขาวจะเล็กมาก ใช้พลังงานที่เกิดจาก แอนาโรบิคกลัยโคลิซิส(anaerobic glycolysis) การใช้พลังงานกลัยโคเจนจะหมดไปเร็วมาก กว่าจะฟื้นตัวดังเดิมก็ต้องใช้เวลาอย่างน้อย 12 ชั่วโมง กล้ามเนื้อแดง จะอยู่ด้านข้างลำตัวใต้ผิวหนัง...

กล้ามเนื้อบริเวณตาและกล้ามเนื้อเรียบของปลา

| | 0 Comments

กล้ามเนื้อบริเวณตา(eye muscles) กล้ามเนื้อลายของสัตว์ที่มีกระดูกสันหลังส่วนใหญ่จะมีอยู่ 3 ชุดๆ ละ 2 มัด มีหน้าที่ในการควบคุมการเคลื่อนไหวของลูกตา คือ ชุดที่ 1 -อินฟีเรียออบลีค หรือเวนทรัลออบลีค(inferior or ventral oblique) -ดอร์ซัล หรือซูพีเรียออบลีค(dorsal or superior oblique) ชุดที่ 2 -อินฟีเรีย หรือเวนทรัลเรคตัส(inferior or ventral rectus) -ซูพีเรีย...

กล้ามเนื้อแก้มและกล้ามเนื้อครีบของปลา

| | 0 Comments

กล้ามเนื้อแก้ม(cheek muscles) การเปิด-ปิดขากรรไกรและกระพุ้งแก้ม จะมีกล้ามเนื้อที่ทำหน้าหลักอยู่อย่างน้อย 7-8 ชนิด ได้แก่ 1. แอดดัคเตอร์แมนดิบูเล(adductor mandibulae) จะมีการแบ่งออกเป็นหลายส่วน และสอดแทรกอยู่ใต้ผิวของขากรรไกรล่างด้านใน โดยจุดเริ่มต้นจะอยู่ที่บริเวณด้านนอกส่วนหน้าของกระดูก ซัสเพนซอเรียม เพื่อช่วยในการปิดขากรรไกร 2. ลีเวเตอร์อาร์คัสพาลาทีไน(levator arcus palatini) อยู่ที่แก้มด้านหลังตา 3. ไดเลเตอร์โอเพอคิวไล(dilator operculi) จะอยู่ถัดจาก ลีเวเตอร์อาร์คัสพาลาทีไน 4. แอดดัคเตอร์โอเพอคิวไล(adductor operculi) จะอยู่ที่กระพุ้งแก้ม 5....

ระบบกล้ามเนื้อและเครื่องหุ้มห่อร่างกายของปลา

| | 0 Comments

สัตว์มีกระดูกสันหลัง ระบบเครื่องหุ้มห่อร่างกายจะประกอบไปด้วยผิวหนังสองชั้น ชั้นนอกเรียกว่า อีพิเดอร์มิส(epidermis) ผิวหนังชั้นนี้ประกอบไปด้วยเซลล์เยื่อบุอีพิธีเลียมที่ดัดแปลงมาจากเนื้อเยื่อชั้นเอ็คโตเดิร์ม ส่วนชั้นในเรียกว่า เดอร์มิส(dermis) ซึ่งดัดแปลงมาจากเนื้อเยื่อชั้นมีโซเดิร์ม ผิวหนังชั้นนี้จะเป็นที่อยู่ของเส้นเลือด ไฟเบอร์คอลลาเจน เส้นประสาท เซลล์สารสี เซลล์ไขมัน เนื้อเยื่อเกี่ยวพันไฟโบรบลาสท์(fibroblast) และเกล็ด ฯลฯ ในยุคพาลีโอโซอิค แผ่นกระดูกของพวกปลาออสตราโคเดิร์ม และพลาโคเดิร์ม จะปกคลุมลำตัว และในยุคปัจจุบันปลาสเตอเจียนก็มีแผ่นกระดูกนี้เช่นกัน แผ่นกระดูกนี้ล้วนเกิดมาจากเนื้อเยื่อชั้นเดอร์มิส แม้เกล็ดปลาจะเกิดในชั้นเดอร์มิส แต่ก็มีส่วนที่ปกคลุมส่วนผิวหนังชั้นในที่มีเกล็ดอยู่ ด้วยชั้นเอพิเดอร์มิสที่มีลักษณะบางเป็นแผ่นต่อเนื่องติดต่ออยู่ ปลาบางชนิดส่วนปลายของเกล็ดจะยื่นโผล่ออกมานอกชั้นผิวหนัง ปลาปากกลมมีผิวหนังชั้นนอก หรือเอพิเดอร์มิสที่ประกอบไปด้วยเซลล์ที่เรียงตัวเป็นชั้น ส่วนที่อยู่ติดกับเดอร์มิสชั้นในเรียกว่า สตราตัมเจอมิเนติวัม(stratumgerminativum)...

กระดูกรยางค์ของปลา

| | 0 Comments

กระดูกค้ำจุนครีบอกและครีบท้อง จะไม่มีในปลาปากกลม อาจเป็นเพราะว่ายังไม่มีวิวัฒนาการถึงระดับดังกล่าว ภายในผนังลำตัวของฉลาม จะมีกระดูกอ่อนโคราโคสแคพูลา(coracoscapula) แขวนเป็นอิสระอยู่ โดยไม่ยึดติดกับกระดูกสันหลัง ในปลากระเบน กระดูกค้ำจุนครีบอกจะยึด และหลอมติดกับกระดูกสันหลังส่วนหน้า กระดูกค้ำจุนครีบอก(pectoral girdle) ปลามีกระดูกค้ำจุนครีบอก ที่ทำหน้าที่คล้ายกับกระดูกยึดต้นแขนหรือกระดูกหัวไหล่ในสัตว์สี่เท้า แต่ปลากระดูกแข็ง จะไม่มีส่วนของกระดูกค้ำจุนครีบอกยึดติดกับกระดูกสันหลังเลย แต่ในส่วนท้ายของกะโหลกศีรษะจะยึดติดกับกระดูก โพสท์เทมโพรัล(posttemporal bone) ในส่วนนี้จากกะโหลกศีรษะมายังส่วนของครีบอก จะมีกระดูกแข็งประกอบยึดติดกันอยู่เป็นลูกโซ่ การเคลื่อนที่ของครีบอกจะเกี่ยวข้องกับกระดูกเดอมัลดังนี้ -กระดูกโพสท์เทมโพรัล เป็นกระดูกที่มีติ่งยื่นออกไปที่ส่วนท้ายของกะโหลกศีรษะ ติดต่อกับกระดูกเอพิโอติค และกระดูกอินเตอคาลาร์ -กระดูกซูปราเทมโพรัล(supratemporal) เป็นกระดูกชิ้นบาง ที่ยึดเส้นข้างตัวบางส่วนไว้ มักจะทอดไปใต้ผิวหนังทางขวา...